Zespół Szkół Publicznych im. Piotra Szturmowskiego w Pogódkach
   
 
  Historia szkoły

HISTORIA SZKOŁY

 

- Najstarszy  zapis dotyczy istnienia  we wsi SZKOŁY PARAFIALNEJ pochodzi z 1710 roku.

Potwierdzeniem tego faktu jest szkic odręczny(V-42/13) sporządzony wiele lat później ( 05 maja1866 r.) przez ówczesnego budowniczego powiatowego. Pozwala on zlokalizować miejsce budynku szkoły, która znajdowała się w pobliżu obecnych zabudowań szkolnych. Istnieje wzmianka o istnieniu szkoły ewangelickiej w 1887r.Jest to prawdopodobnie data oddania do użytku akt.  budynku głównego szkoły tj. dawnej Kath. Schule.

 

- Rok 1907 zapisał się burzliwie ale i odważnie w historii szkoły, która wzięła udział w głośnym na Pomorzu STRAJKU SZKOLNYM w obronie języka ojczystego, a trwającym od października 1906 do wiosny 1907 roku. Ważną rolę odegrali tu rodzice i ówczesny proboszcz - ks. Piotr Roszcynialski.

Ze wspomnień uczestnika strajku, Teodora Guzińskiego:

„... Za namową rodziców powitaliśmy nauczyciela w języku polskim. Około 30 uczniów odpowiadało tylko po polsku, reszta-to tzw. Deutschkatolisch- po niemiecku.

Zostaliśmy surowo ukarani. Nauczyciel bił nas po rękach, kazał przełożyć się przez ławkę i  dalej bił po... tyłku! W konsekwencji  dostaliśmy niedostateczny z przedmiotu, na którym posługiwaliśmy się językiem ojczystym –np. z religii. W związku z tym przedłużono nam o pół roku obowiązek szkolny (...).

 Nie wiadomo nic o dalszych  represjach  wobec strajkujących. Wiadomo natomiast, że do podobnego zrywu już nigdy nie doszło.

 

-  1910 rok , był dla mnie niezwykle ważnym wydarzeniem (wspomina Jan Krzyżyński). Miałem wówczas siedem lat. Rozpocząłem naukę w klasie I.

Na parterze  budynku głównego były  trzy sale lekcyjne. Były też trzy klasy: I, II i III.

W każdej klasie uczeń pobierał nauki przez dwa lata.

Kierownikiem szkoły był pan Tkaczyk. Doskonale pamiętam przyjazd inspektora wizytującego szkołę. To było wielkie wydarzenie i ogromne przeżycie. Strach opanował nie tylko uczniów, ale i samego kierownika!

Inspektor Hoppe przez cały dzień sprawdzał nasze wiadomości, oczywiście po niemiecku. Po jego wizycie odetchnęliśmy z ulgą. Życie szkoły wróciło do normy(...)”.

 

- Od 1920 r. szkoła  posiadała status Publicznej Szkoły  Powszechnej. W szkole znowu rozbrzmiewała polska mowa. Szkoła liczyła początkowo ok. 70 uczniów, (kilka lat później  ok. 130) dwie klasy i cztery oddziały dwóch nauczycieli:  Janina Oborska i Izydor Rompa -kierownik. Oprócz przedmiotów podstawowych: j. polski, matematyka, geografia-uczono też artystycznych, jak: gry na skrzypcach i śpiewu. Tradycją były coroczne rejonowe majowe festyny pod Garczynem, gdzie młodzież  bawiła się przy ognisku, prezentując swoje umiejętności i zdolności artystyczne: muzyka, śpiew, taniec, gawęda...

-10 listopada 1928 r. szkoła wspólnie z  tutejszą parafią zorganizowała uroczystość z okazji 10-lecia odzyskania niepodległości Polski. Brały w niej udział szkoły z Koźmina i Jaroszew oraz parafianie. Obchody rozpoczęły się nabożeństwem w pogódzkim kościele, po czym zasadzono pamiątkowe drzewo. Dalszą część uroczystości kontynuowano w szkole.

Podobnie wyglądały obchody  innych wydarzeń narodowych, jak np. 3 Maja –Święta Konstytucji, Cudu nad Wisłą...Dniami wolnymi od nauki były tez  imieniny prezydenta II Rzeczypospolitej - Ignacego Mościckiego i pierwszego marszałka Polski -Józefa Piłsudskiego. Odbywały się w tych dniach akademie z bogatym programem artystycznym.

W szkole każdego roku odbywały się tzw. „rewizje” przeprowadzane przez inspektora Powiatowego( a później-Obwodowego) Inspektoratu Szkolnego z Kościerzyny.

Tego roku była bardzo ciężka zima. Mrozy dochodziły do – 35 st. i trwały tak aż do kwietnia! Z tego powodu  zamknięto w lutym  szkolę na kilka dni.

Rok szkolny 1932/33-  zmiana organizacyjna dot. podziału  roku szkolnego na cztery okresy.

Okres I     od 20.08 - 20.10,

Okres II    od 21.10 –22.12,

Okres III   od16.01  -  31. 03,

Okres IV   od 01.04 -  15.06.

Ferie zimowe trwały odtąd od 23 grudnia do 15 stycznia włącznie.

W maju  zawsze uroczyście obchodzono Święto Lasu.

Dzień ten rozpoczynał się zwykle zbiórką przed budynkiem szkolnym. Następnie wszyscy udali się do Leśnictwa Białe Błota, na spotkanie z leśniczym, gdzie  młodzież obowiązkowo wysłuchała pogadanki na temat użyteczności lasów i konieczności ich ochrony przed niszczeniem. Po czym zaczynała się prawdziwa  „majówka”. Na leśnej polanie  wszyscy bawili się wesoło, sadzono symboliczne drzewka, śpiewano, tańczono...

.                                                                      ...

12 maja 1935 r.w związku ze śmiercią Marszałka Józefa Piłsudskiego  szkoła, jak i cała Polska) była w żałobie.

18 maja – cała społeczność szkolna Pogódek, Koźmina , Jaroszew oraz parafianie uczestniczyli w nabożeństwie żałobnym , podczas którego nauczyciel koźmińskiej szkoły-D. Barski odczytał orędzie Prezydenta poświęcone zmarłemu Marszałkowi. Pamięć zmarłego uczczono  3-minutową ciszą.

                                                                 ...

Rok szkolny 1938/1939  rozpoczął się 3 września , tradycyjnie nabożeństwem kościelnym. W Święto Niepodległości, po mszy św. w sali pp. Tywusików odbyła się akademia z udziałem  szkół Pogódek i Koźmina.

Weszła również w życie nowa Pisownia Polska uchwalona i zatwierdzona przez Polską Akademię Umiejętności. W czasie ferii zimowych  młodzież  prezentowała przed mieszkańcami „Jasełka”, a dochód przeznaczano na  dożywianie biednych dzieci.

Tak było w wielu sąsiednich szkołach.

W powietrzu wisiała groźba wojny.

Od marca 1939 r. w szkole rozpoczął się kurs przysposobienia wojskowego. Miejscowi Niemcy zaczęli organizować się w różnego typu formacjach okazując  swoje antypolskie nastawienie. Wyczuwało się wyraźną nienawiść  pomiędzy mniejszością niemiecką  a ludnością polską.

Po raz ostatni , odbyły się w centrum wsi, obchody Konstytucji 3 Maja. Była to wielka manifestacja antywojenna z udziałem  ogromnej rzeszy  parafian, kościoła, władzy gminnej, miejscowych organizacji  i młodzieży szkolnej.

Ostatnimi polskimi nauczycielami pogódzkiej szkoły byli: Wilde(kierownik) oraz Blokus, Depkówna i Lipska.

 

                                                                       ...

- Od października 1939do marca 1945 r. - szkoła pod niemieckim kierownictwem (nowy kierownik przywieziony  z Berlina).

 Obowiązywał j. niemiecki. Za  posługiwanie się językiem ojczystym stosowano surowe kary.

Baczenie na „ Ordnung” miał też Detlaff- niemiecki policjant mieszkający w sąsiedztwie (akt. tzw. „mała szkoła”).

                                                                       ...

- „Po prawie sześcioletniej okupacji, szkoła została znowu otwarta jako szkoła polska, w Polsce odrodzonej, z końcem marca 1945 r.”- czytamy w kronice szkolnej.

 


Twój numer IP -107.22.102.16
 
Reklama
 
 
Dzisiaj stronę odwiedziło już 30 odwiedzający (51 wejścia) tutaj!
=> Chcesz darmową stronę ? Kliknij tutaj! <=